sameAs, Wikidata ve bilgi grafiği: bağın ağırlığı

Her sameAs bağı aynı ağırlıkta değildir. Wikidata ve Wikipedia bilgi grafiklerinin omurgasıdır; sosyal profiller destekleyici sinyal sayılır. On sosyal bağ, tek bir Wikidata kaydının yerini tutmaz.

Bu ayrım, varlık netliği çalışmasının nereden başlayacağını belirler.

sameAs tam olarak ne yapar

sameAs, şemadaki varlığı başka platformlardaki aynı varlığa bağlar. Söylediği şey tek cümleyle şu: "bu sayfadaki kuruluş ile şu adresteki profil aynı varlıktır."

{
  "@type": "Organization",
  "name": "Kaynak Ol",
  "url": "https://kaynakol.com/",
  "sameAs": [
    "https://www.wikidata.org/wiki/Q000000",
    "https://www.linkedin.com/company/ornek/",
    "https://www.r10.net/profil/ornek.html"
  ]
}

Bu bağ olmadan model eşleştirmeyi tahmin eder. Tahmin, benzer adlı başka bir şirkete yapışabilir — varlık karışmasının en yaygın sebebi budur ve belirtileri varlık belirsizliği yazısında.

Bağların ağırlık sırası

Sıralamanın mantığı doğrulanabilirlik. Herkesin dakikalar içinde açabildiği bir profil, editoryal denetimden geçmiş bir kayıtla aynı güveni taşımaz.

Wikidata neden bu kadar ağır

Wikidata, insan için değil makine için yazılmış bir bilgi tabanı. Her varlık bir kimlik numarası (Q ile başlayan) taşır ve özellikleri yapılandırılmış ifadeler hâlinde durur: kuruluş tarihi, faaliyet alanı, bulunduğu yer, resmî site.

Bu yapı, bir dil modelinin tahmin etmesi gereken şeyi veri olarak verir. Kayıt açıldığında markanız birçok sistemde aynı anda tanımlanmış bir varlık hâline gelir.

Ama Wikidata'nın bir eşiği var: dikkat çekerlik. Kaynaksız açılan kayıtlar silinir ve bu silme genellikle hızlı olur.

Kayıt açmadan önce gerekenler

Wikidata kaydı, kendi sitenize dayandırılamaz. Bağımsız kaynak gerekir:

• Sektör yayınlarında ya da haber sitelerinde markadan bahseden içerik
• Resmî kayıtlar (ticaret sicili, meslek odası)
• Bağımsız bir yayının yaptığı inceleme ya da röportaj
• Yayımlanmış bir araştırma ya da veri çalışması

Son madde küçük markalar için en erişilebilir yol. Kendi ölçümünüzü yayımlamak hem alıntılanabilir bir varlık üretir hem dikkat çekerlik kaynağı olur. Kaynak Ol bu yolu 114 Türk sitesi ölçümüyle kullandı: ham veri makine okunur biçimde yayında ve kaynak gösterilebilir.

Sırayı atlamayın. Kaynağınız yokken kayıt açmak, silinme ve bir daha açılamama riskidir.

Zayıf bağlardan kaçının

sameAs listesine her şeyi doldurmak zarar verir.

• Boş profiller. Açılıp bırakılmış bir hesap, canlı olmadığını gösterir.
• Profil adı olmayan adresler. Bir platformun ana sayfasına bağ vermek hiçbir

şey söylemez; bağ belirli bir profile gitmeli.

• Sahipliği doğrulanamayan sayfalar. Herkesin oluşturabildiği dizin kayıtları.
• Farklı marka adı kullanan profiller. Ad tutarsızlığı, bağın değerini tersine

çevirir — ayrıntısı marka adı varyantları yazısında.

Ölçüt net: bağ, bir insanın markayı doğrulamak için gerçekten bakacağı bir yer mi?

Ölçüm

sameAs varlığı ve bilgi grafiği omurgasının bulunup bulunmadığı otomatik ölçülebilir. Varlık netliği kontrolü kaç bağ tanımlandığını sayar ve içlerinde Wikidata ya da Wikipedia olup olmadığını ayrıca işaretler — çünkü üç sosyal bağ ile bir Wikidata bağı aynı şey değildir.

Bu ayrım aracın kendi ölçütü olduğu için Kaynak Ol'un kendi sitesi de aynı uyarıyı alıyor: iki bağ tanımlı, bilgi grafiği omurgası henüz yok. Kendi ölçtüğümüz eksiği kendimizde saklamak, ölçümün tamamını değersizleştirirdi.

Bağ kurmanın pratik sırası

Wikidata bir gecede açılmaz. Gerçekçi sıra şu:

1. Sahip olduğunuz profilleri hizalayın. Mesleki platformlar ve sosyal

hesaplar; hepsinde aynı marka adı, aynı açıklama, aynı site bağlantısı.

1. Çift yönlü bağ kurun. Profil sitenize, site profile bağlansın. Tek yönlü

bağ yarım sinyaldir; dış profil sizi doğrulamıyorsa iddia tek taraflı kalır.

1. Resmî kayıtları ekleyin. Meslek odası, ticaret sicili, sektör birliği.
2. Alıntılanabilir bir varlık üretin. Kendi ölçümünüz, kendi veriniz.
3. Kaynak biriktikten sonra Wikidata kaydını açın.

İlk iki adım bir öğleden sonrada bitebilir ve ölçülebilir kazanç verir. Beşinci adım aylar sürebilir ve acele edilirse silinmeyle sonuçlanır.

Kontrol listesi

• sameAs en az üç doğrulanabilir bağ taşıyor mu
• Bilgi grafiği omurgası (Wikidata/Wikipedia) var mı
• Her bağ belirli bir profile mi gidiyor, ana sayfaya mı
• Bağlardaki marka adı şemadaki name ile aynı mı
• Profiller canlı ve güncel mi
• Wikidata kaydı için bağımsız kaynak var mı

Wikidata kaydı henüz mümkün değilse sıra şu: önce alıntılanabilir bir varlık üretin, sonra kaynak biriktirin, sonra kayıt açın. Şema tarafının tamamı Organization şeması yazısında.