Başlık ve meta açıklama: artık iki iş yapıyorlar

Başlığın işi eskiden tek şeydi: tıklama kazanmak. Cevap motorları geldiğinde ikinci bir iş eklendi: alıntılanmak. Bir model sayfanızı kaynak gösterirken genellikle başlığı ve açılış cümlesini alır; bu yüzden başlık artık hem bir reklam hem bir künye.

İki işin gereklilikleri her zaman aynı yöne çekmiyor.

Kırpma gerçekte nasıl çalışır

Yaygın tavsiye "60 karakter" der. Doğruya yakın ama mekanizma farklı: Google piksel genişliğine göre kırpar, karakter sayısına göre değil.

Geniş harflerden oluşan bir başlık ("MÜHENDİSLİK DANIŞMANLIĞI"), aynı uzunluktaki dar harfli bir başlıktan ("İlk iletişim listesi") önce kesilir. Türkçe'de büyük harfli kullanım bu yüzden ekstra risklidir.

Kesin rakam vermek, ölçülmeyen bir şeyi ölçülmüş gibi göstermek olur. Bu yüzden SERP ve AI önizleme aracı kırpmayı karakter sayarak değil, gerçekte kırpıldığı gibi CSS ile gösterir.

Başlık yazımının beş kuralı

1 · Önemli kelime başa. Kırpılma sondan olur. "Uygun fiyatlı ve hızlı çözümler sunan İzmir mühendislik firması" başlığında asıl bilgi sona kalmış.

2 · Marka adı sonda, ayraçla. Sayfa başlığı | Marka. Sonuç listesinde tanınırlık sağlar; bir AI alıntısında kaynağın kim olduğunu netleştirir. Marka adı karakter bütçesine dahildir, unutulmaz.

3 · Tek bir vaat. İki fikri virgülle birleştiren başlıklar ikisini de zayıflatır.

4 · Anahtar kelimeyi tekrarlamayın. "SEO danışmanlığı, SEO hizmeti, SEO uzmanı" biçimindeki başlıklar Google'ın başlığı değiştirmesinin en yaygın sebebidir.

5 · Sayfayla uyumlu olsun. Başlık sayfadaki içeriği karşılamıyorsa Google sayfa içinden başka bir metin seçer.

Google başlığı neden değiştiriyor

Google, sorguya daha uygun bulduğunda <title> yerine sayfa içindeki bir H1'i ya da size gelen bağlantı metnini gösterebilir. En sık sebepler:

• Başlık çok uzun ve kırpılınca anlamsız kalıyor
• Anahtar kelime tekrarı var
• Başlık, sayfanın içeriğini karşılamıyor
• Aynı başlık sitede birden fazla sayfada kullanılmış

Başlığın değiştirilme oranını sıfıra indirmek mümkün değil; ama uzunluk, tekrar, içerik uyumu ve yinelenme kalemlerini düzeltmek belirgin fark yaratır. Ölçümde başlık 60 karakteri aştığında uyarı, 70'i aştığında ciddi bulgu üretilir.

Meta açıklamanın asıl işi

Meta açıklama doğrudan sıralama faktörü değildir. Yazmadığınızda arama motoru sayfadan bir parça seçer ve bu genellikle sizin seçeceğinizden kötüdür.

İyi bir meta açıklama:

• Başlığın tekrarı olmaz. İkisi aynı şeyi söylüyorsa alan boşa harcanmıştır.
• 120–160 karakter arasındadır. Kısası alanı kullanmaz, uzunu kırpılır.
• Eylem içerir. Kullanıcının sayfada ne bulacağını söyler.
• Olgu taşır. "Kapsamlı bilgi" yerine "13 bot, gerçek istek, ham yanıt".

Alıntılanabilirlik açısından meta açıklama

Burada az bilinen bir ayrıntı var: birçok ölçüm aracı ve bazı çıkarım mekanizmaları, meta açıklamayı sayfanın ilk paragrafı gibi işler.

Pratik sonucu şu: meta açıklama, sayfanın cevabını doğrudan vermelidir. "Bu yazıda X konusunu ele alıyoruz" biçimindeki bir açıklama, cevabı olmayan bir açılış demektir. "X, Y'dir çünkü Z" biçimindeki bir açıklama hem tıklama hem alıntı adayıdır.

Doğrudan cevapla açmanın neden bu kadar belirleyici olduğu alıntılanabilir paragraf nasıl yazılır yazısında; kendi sayfanızdaki karşılığı alıntılanabilirlik skorunda.

Sosyal kart ayrı bir alan

og:title ve og:description etiketleri tanımlıysa, paylaşımda bunlar görünür. Tanımlı değilse sayfa başlığı ve meta açıklama kullanılır.

İkisini ayırmanın değeri şu: arama sonucu ve sosyal paylaşım farklı bağlamlar. Arama sonucunda soruya cevap veren bir başlık işe yarar; sosyal akışta merak uyandıran bir başlık. Aynı metni ikisine birden yazmak, ikisinde de ortalama sonuç verir.

Üç yüzeyin — Google sonucu, AI alıntısı ve sosyal kart — aynı anda nasıl göründüğünü önizleme aracı çizer.

Aynı başlığı iki sayfada kullanmayın

Yinelenen başlık, arama motoruna iki sayfanın aynı işi yaptığını söyler. Sonuç, ikisinin de zayıflaması: motor hangisini göstereceğine karar veremez ve genellikle yanlış olanı seçer.

En sık görüldüğü yerler:

• Sayfalanmış listelerde her sayfanın aynı başlığı taşıması
• Ürün varyantlarının aynı başlıkla çoğalması
• Şehir sayfalarının yalnızca şehir adı değişerek kopyalanması

Üçüncüsü Türkiye'de çok yaygın. "İzmir çilingir", "Ankara çilingir" biçiminde yüzlerce sayfa üretmek, başlıkları farklı gösterse de içerikleri aynıysa yinelenme sorununu çözmez.

Başlık hiyerarşisi ile sayfa başlığı ayrı şeyler

<title> etiketi arama sonucunda görünür; <h1> sayfanın içinde durur. İkisi aynı olmak zorunda değil ve çoğu zaman olmamalı.

<title> sonuç listesinde rekabet eder: marka adı taşır, karakter sınırına uyar, sorguyu karşılar. <h1> sayfaya girmiş bir okuyucuya hitap eder: daha uzun olabilir, marka adı gerekmez.

Bir sayfada tek <h1> bulunmalı ve başlık seviyeleri atlanmamalı — H2'den sonra H4 gelmemeli. Hiyerarşi yalnızca okuma kolaylığı değil, pasaj sınırı işaretidir; ayrıntısı pasaj düzeyinde yazmak yazısında.

Kontrol listesi

• Başlık 60 karakter civarında mı, önemli kelime başta mı
• Marka adı başlıkta ve sonda mı
• Aynı başlık başka bir sayfada kullanılıyor mu
• Meta açıklama 120–160 karakter arasında mı
• Meta açıklama başlığın tekrarı mı
• Meta açıklama doğrudan cevapla mı başlıyor
• og:title ve og:description ayrı tanımlı mı

Bu maddelerin tamamı sayfa SEO denetimiyle ölçülür; kırpma görüntüsü için önizleme aracı kullanılır.